Ο ρόλος της Τουρκίας στη διεθνή σκηνή – Ο καταιγισμός εξελίξεων πυκνώνει τα σύννεφα για Ελλάδα και Κύπρο

Μετά τις συναντήσεις σε Λονδίνο και Παρίσι του «διευθυντηρίου» της ευρωπαϊκής ασφάλειας με την ηχηρή τουρκική παρουσία σε αντιδιαστολή με την πλήρη αγνόηση της πρόθυμης Ελλάδας, ακολούθησε η έκτακτη σύνοδος κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας, τον επανεξοπλισμό της και την «υποστήριξη» της Ουκρανίας. Την επόμενη κιόλας μέρα η ηγεσία της ΕΕ έσπευσε να ενημερώσει την Τουρκία για τα αποτελέσματα των συζητήσεων, επιβεβαιώνοντας τον σημαντικό ρόλο που της επιφυλάσσει στη στρατηγική της για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην ευρωπαϊκή ήπειρο.
Η Τουρκία, εκτός από τον ρόλο που διεκδικεί στις διαπραγματεύσεις κατάπαυσης του πυρός στην Ουκρανία, σπεύδει να εκμεταλλευτεί την κρίση που προέκυψε στην ΕΕ έπειτα από τη στροφή τής πολιτικής Τραμπ σε βάρος της ΕΕ και υπέρ μιας συνεννόησης με τη Ρωσία. Σ’ αυτές τις συνθήκες η Άγκυρα έχει γίνει «μήλο της έριδας» ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Τα ευρωπαϊκά σύνορα υπό τουρκική προστασία

Τον ενισχυμένο ρόλο της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή άμυνα επισήμανε και ο Πολωνός πρωθυπουργός και τέως Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Τουσκ, κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Άγκυρα, σημειώνοντας ότι η Τουρκία «πρέπει να αναγνωρίζεται ως κεντρικός εταίρος» στις προσπάθειες στρατιωτικοποίησης της Ευρώπης. Προέτρεψε μάλιστα τον Ερντογάν να αναλάβει «τη μεγαλύτερη δυνατή ευθύνη» για τη διασφάλιση της σταθερότητας και ασφάλειας της περιοχής. Η άλλοτε «απρόβλεπτη» και «άτακτη» Τουρκία μετασχηματίστηκε, με την εγκατάσταση Τραμπ στον Λευκό Οίκο, σε βασικό ευρωπαϊκό πυλώνα ασφάλειας και σταθερότητας! Παράλληλα κατάρρευσε και άλλο ένα ιδεολόγημα των υποτελών πολιτικών εκπροσώπων της Ελλάδας: ότι τάχα τα σύνορα της Ελλάδας είναι και σύνορα της Ευρώπης, προκειμένου …να στέρξουν προς υπεράσπιση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Τώρα διαπιστώνεται περίτρανα ότι η προστασία της ΕΕ έχει ανατεθεί κιόλας, σε σοβαρό βαθμό, στην Τουρκία, τη στιγμή που οραματίζεται την επέκτασή της στα σύνορα της νεο-οθωμανικής καρδιάς της, που περιλαμβάνουν Κύπρο, Αιγαίο και Θράκη. Δηλαδή οι Ευρωπαίοι «σύμμαχοί» μας αναθέτουν τη φύλαξη των ευρωπαϊκών-ελληνικών συνόρων στην Τουρκία!

Με τέτοιον αέρα στα πανιά του ο Ερντογάν διακηρύσσει ότι είναι αδιανόητη η ασφάλεια της Ευρώπης χωρίς την Τουρκία. Πρόσφατα αναδιατύπωσε την ίδια άποψη υποστηρίζοντας ότι «εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να αποτρέψει ή ακόμη και να αντιστρέψει την απώλεια ισχύος και επιρροής της, θα το επιτύχει μόνο μέσω της πλήρους ένταξης της Τουρκίας». Τη σκυτάλη πήρε ο Τούρκος ΥΠΕΞ, Φιντάν, ο οποίος αφού εξήρε τις ικανότητες του τουρκικού στρατού λέγοντας ότι «ο τουρκικός στρατός είναι ένας ισχυρός στρατός με δοκιμασμένα στο πεδίο της μάχης στοιχεία μάχης, οχήματα μάχης και εξοπλισμού» κατάληξε στην επαναδιαπραγμάτευση των σχέσεων Τουρκίας-Ευρωπαϊκής Ένωσης ή των σχέσεων Τουρκίας- ξεχωριστών ευρωπαϊκών χωρών, παζαρεύοντας ανταλλάγματα για τη συνεισφορά της στην ευρωπαϊκή ασφάλεια. Είπε: «Αν, λοιπόν, προσφέρουμε κάτι, σίγουρα θα ζητήσουμε κάτι σε αντάλλαγμα». Ο Ερντογάν χρησιμοποιεί την εμπειρία του και τους εκβιασμούς (για το άνοιγμα των συνόρων στους μετανάστες που θα πλημμύριζαν την Ευρώπη) από τα παζάρια με την ΕΕ για το μεταναστευτικό.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση Μητσοτάκη προσπαθεί να γαντζωθεί πάλι στους αμερικανόπνευστους τριμερείς άξονες με Αίγυπτο και το κράτος δολοφόνο του Ισραήλ, ελπίζοντας στην αμερικανική εύνοια. Τη συνάντηση του Καΐρου τον Γενάρη διαδέχθηκε την προηγούμενη εβδομάδα στην Αθήνα η τριμερής με τους υπουργούς εξωτερικών Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ. Οι τρεις χώρες προωθούν την επανενεργοποίηση του «3+1» σχήματος Ελλάδα – Κύπρος – Ισραήλ υπό την εποπτεία των ΗΠΑ, με τον οσφυοκάμπτη Γεραπετρίτη να σημειώνει ότι είναι κάτι που και ο ίδιος έθεσε κατά τη συνάντησή του με τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών, Ρούμπιο, στην Ουάσιγκτον και είχε «καταρχήν θετική ανταπόκριση». Ωστόσο, για το «πάγωμα» της ηλεκτρικής διασύνδεσης των τριών χωρών κάτω από την επίδειξη ναυτικής ισχύος της Τουρκίας σε Κάσο, Κάρπαθο και Λασίθι δεν έγινε καμιά κουβέντα. Ο Γεραπετρίτης ψέλλισε ότι είναι έργο κοινού ενδιαφέροντος της ΕΕ και ότι «μεριμνούμε, έτσι ώστε να μην υπάρξει η οποιαδήποτε εμπλοκή στο έργο αυτό», αποφεύγοντας ακόμα και να κατονομάσει την Τουρκία για να μη διαταραχθούν τα «ήρεμα νερά» του.

Πενταμερής διάσκεψη για το Κυπριακό: πρώτο βήμα για την οριστική διχοτόμηση

Στο μεταξύ την Τρίτη ολοκληρώθηκε η άτυπη πενταμερής διάσκεψη στη Γενεύη για το Κυπριακό, με όλες τις πλευρές να δηλώνουν «ικανοποιημένες». Αν είναι δυνατό να είναι ταυτόχρονα ικανοποιημένοι θύμα και θύτης. Οι κυβερνήσεις Αθήνας και Λευκωσίας συνεχίζουν να καλλιεργούν προσδοκίες στους λαούς για μια δίκαιη λύση την ώρα που νομιμοποιούν τα διχοτομικά τετελεσμένα της Τουρκίας που επιμένει στη λύση δύο κρατών.

Συμμετείχαν ο ΓΓ του ΟΗΕ, Γκουτέρες, ο Βρετανός Υφυπουργός για την Ευρώπη, οι Υπουργοί Εξωτερικών της Ελλάδας και της Τουρκίας, ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων, Τατάρ και ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Χριστοδουλίδης.
Αποφασίστηκε ο διορισμός ειδικού απεσταλμένου (θα είναι η Μαρία Άνχελα Ολγκίν Κουεγιάρ) και μια νέα συνάντηση της πενταμερούς στα τέλη Ιούλη, για τη μεθόδευση μιας διχοτομικής «λύσης» καμουφλαρισμένης με προσωπείο κάποιας ομοσπονδιακής μορφής. Επίσης, Χριστοδουλίδης και Τατάρ συμφώνησαν κάποια Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης. Φυσικά, δεν υπήρξε καμιά αναφορά στην επέκταση της κατοχικής γραμμής με το άνοιγμα της Αμμοχώστου. Επιβεβαιώνοντας ότι η Τουρκία επιβάλλει το «δίκαιό της» αγνοώντας τον ΟΗΕ και τα ψηφίσματά του και με την ανοχή Λευκωσίας και Αθήνας.

Μετά την ολοκλήρωση της πενταμερούς, ο Γκουτέρες επισήμανε ότι ενώ μετά το 2017 δεν καταγράφηκε καθόλου πρόοδος, σήμερα υπάρχουν απτά αποτελέσματα, χωρίς όμως να αναφερθεί σ’ αυτά συγκεκριμένα.
Ο εκπρόσωπος του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι συζητήθηκαν οι τομείς στους οποίους μπορεί να αναπτυχθεί συνεργασία προς όφελος των δύο «λαών», όπως είπε χαρακτηριστικά, στο «σημερινό περιβάλλον όπου δεν υπάρχει κοινό έδαφος» για την τελική διευθέτηση του Κυπριακού.
Στα πλαίσια της πενταμερούς πραγματοποιήθηκε έκτακτη διμερής συνάντηση Χριστοδουλίδη- Φιντάν, ενώ η επιδιωκόμενη από τη Λευκωσία εμπλοκή των Βρυξελλών στη λύση του Κυπριακού περιορίστηκε σε επιστολή της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Λάιεν και του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Κόστα, στον Γκουτέρες.

Η σύλληψη Ιμάμογλου οξύνει την πολιτική κρίση στην Τουρκία

Θύελλα πολιτικών αντιδράσεων προκάλεσε η σύλληψη του δημάρχου της Κωνσταντινούπολης, Ιμάμογλου. και άλλων 100 ατόμων, ανάμεσά τους γνωστοί δημοσιογράφοι και επιχειρηματίες, στο πλαίσιο μεγάλης επιχείρησης με 3.000 αστυνομικούς, την Τετάρτη το πρωί.
Ο Ιμάμογλου κατηγορείται πως είναι ηγέτης εγκληματικής οργάνωσης, ενώ αντιμετωπίζει επίσης σειρά άλλων κατηγοριών όπως για δωροληψία, χειραγώγηση διαγωνισμών και παροχή βοήθειας στο ΡΚΚ. Μια μέρα νωρίτερα ανακλήθηκε το πτυχίο του από το Πανεπιστήμιο Κωνσταντινούπολης, γεγονός που θα μπορούσε να του στερήσει τη δυνατότητα να θέσει υποψηφιότητα στις προεδρικές εκλογές. Η σύλληψη έρχεται λίγες ημέρες πριν από την προγραμματισμένη (Κυριακή 23/3) διεξαγωγή των προκριματικών εκλογών του κύριου αντιπολιτευόμενου κόμματος, του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού (CHP), όπου ο Ιμάμογλου θα έπαιρνε το χρίσμα από το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα για να διεκδικήσει την προεδρία στις επόμενες εκλογές (μέχρι το 2028).

Για «απόπειρα πραξικοπήματος κατά του επόμενου προέδρου μας» έκανε λόγο το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) και κάλεσε σε πανεθνικές διαδηλώσεις και σε συγκέντρωση σε γραφεία του κόμματος σε όλη τη χώρα.
Η είδηση της σύλληψης του Ιμάμογλου προκάλεσε αναστάτωση στις συναλλαγές. Η τουρκική λίρα κατέγραψε ιστορικό χαμηλό σε σχέση με το δολάριο. Ισχυρές αναταράξεις σημειώθηκαν και στο Χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης, το οποίο κατάγραψε πτώση 6,8%, οδηγώντας σε διακοπή των συναλλαγών, ενώ η απόδοση του 10ετούς ομολόγου εκτινάχθηκε στο 28,7%, ανεβάζοντας περισσότερο το κόστος δανεισμού της χώρας.
Οι τουρκικές αρχές έκλεισαν επίσης πολλούς δρόμους στην Κωνσταντινούπολη, ενώ απαγόρευσαν τις συγκεντρώσεις για τέσσερις ημέρες, σε μια προφανή προσπάθεια να μπλοκάρουν διαδηλώσεις διαμαρτυρίας. Επιπλέον, περιόρισαν την πρόσβαση σε πλατφόρμες κοινωνικών δικτύων.

Σε ένα ευνοϊκό διεθνές περιβάλλον, με επιτυχείς εξελίξεις σε Συρία και σε μια προσπάθεια προσέγγισης με το κουρδικό στοιχείο, μετά την έκκληση Οτσαλάν, ο Ερντογάν επιδιώκει να ξεκαθαρίσει το τοπίο των πολιτικών αντιπάλων του, που μπαίνουν εμπόδιο στα σχέδιά του. Στα σχέδιά του περιλαμβάνεται η αλλαγή του Συντάγματος, χαρίζοντας έτσι στον εαυτό του μια νέα προεδρική υποψηφιότητα καθώς με βάση όσα ισχύουν σήμερα, ο Ερντογάν δεν θα έχει δικαίωμα να θέσει ξανά υποψηφιότητα για την προεδρία το 2028. Το έχει ξανακάνει και με συλλήψεις άλλων δημάρχων του CHP τους περασμένους μήνες αλλά και με τις μαζικές καθαιρέσεις δημάρχων στις κουρδικές περιοχές. Χαρακτηριστική και η περίπτωση του Ντεμιρτάς, ο οποίος πλήρωσε με πολυετή φυλάκιση το γεγονός ότι το κόμμα του στέρησε (προσωρινά) από το ερντογανικό AKP την αυτοδυναμία στις βουλευτικές εκλογές του 2015.

πηγή: Λαϊκός Δρόμος