«Ο μήνας Μάρτιος αποτέλεσε για την εκπαιδευτική κοινότητα της Νέας Σμύρνης, της Καλλιθέας και του Μοσχάτου έναν μήνα δράσης για την υπεράσπιση του δημόσιου, συμπεριληπτικού σχολείου απέναντι σε μια πολιτική που το απαξιώνει συστηματικά και προωθεί την ιδιωτικοποίηση», σημειώνεται χαρακτηριστικά στην ανακοίνωση της ΕΛΜΕ Ν. Σμύρνης - Καλλιθέας - Μοσχάτου

Στο ίδιο κείμενο επισημαίνεται ότι «με περισσότερα από 10.000 κενά εκπαιδευτικών, υπερπλήρη τμήματα και χρόνια υποχρηματοδότηση, το δικαίωμα όλων των παιδιών στη μόρφωση υπονομεύεται καθημερινά», ενώ γίνεται αναφορά και στην προώθηση «σχολείων ελίτ», τα οποία, όπως αναφέρεται, ενισχύουν μια εκπαίδευση δύο ταχυτήτων.

Σύμφωνα με την ΕΛΜΕ, ο μήνας περιλάμβανε σειρά παρεμβάσεων και δράσεων σε τοπικό επίπεδο, μεταξύ των οποίων ενημερωτικά τραπεζάκια, προβολή ντοκιμαντέρ, πολιτιστική εκδήλωση και ανοιχτή συζήτηση για το μέλλον της δημόσιας εκπαίδευσης.

Η ανακοίνωση της ΕΛΜΕ Νέας Σμύρνης, Καλλιθέας, Μοσχάτου

Αποτίμηση των δράσεων του Μαρτίου για την υπεράσπιση του Δημόσιου χωρίς αποκλεισμούς Σχολείου

Ο μήνας Μάρτιος αποτέλεσε για την εκπαιδευτική κοινότητα της Νέας Σμύρνης, της Καλλιθέας και του Μοσχάτου έναν μήνα δράσης για την υπεράσπιση του δημόσιου, συμπεριληπτικού σχολείου απέναντι σε μια πολιτική που το απαξιώνει συστηματικά και προωθεί την ιδιωτικοποίηση. Με περισσότερα από 10.000 κενά εκπαιδευτικών, υπερπλήρη τμήματα και χρόνια υποχρηματοδότηση, το δικαίωμα όλων των παιδιών στη μόρφωση υπονομεύεται καθημερινά. Την ίδια στιγμή, προβάλλονται ως «λύση» σχολεία «ελίτ», όπως τα «Ωνάσεια», που υπόσχονται ιδανικές συνθήκες, ενισχύοντας στην πράξη μια εκπαίδευση δύο ταχυτήτων.

Ωστόσο, η μαζική κινητοποίηση του περασμένου Δεκεμβρίου στην Καλλιθέα, όπου εκπαιδευτικοί, γονείς και μαθητές απέτρεψαν τη μετατροπή των δημόσιων σχολικών συγκροτήματων σε «Ωνάσεια» σχολεία, απέδειξε τη δύναμη της συλλογικής δράσης. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Μάρτιος περιλάμβανε τέσσερις βασικές δράσεις: ενημερωτικά τραπεζάκια στους τρεις δήμους, προβολή του ντοκιμαντέρ «Backpack Full of Cash» στο σχολικό συγκρότημα της ΛΑΝΣ στη Νέα Σμύρνη, συναυλία της Ανοιχτής Ορχήστρας στην πλατεία Δαβάκη και ανοιχτή συζήτηση στο Δημαρχείο Καλλιθέας για το δημόσιο σχολείο που έχουμε ανάγκη.

Το ντοκιμαντέρ «Backpack Full of Cash» αποτυπώνει τις συνέπειες της ιδιωτικοποίησης της εκπαίδευσης στις ΗΠΑ, αναδεικνύοντας ένα σύστημα όπου τα σχολεία λειτουργούν ως μηχανισμοί παραγωγής μετρήσιμων αποτελεσμάτων. Το δόγμα «ό,τι δεν μπαίνει σε τεστ δεν διδάσκεται» οδηγεί στη σύνθλιψη της κριτικής σκέψης και της δημιουργικότητας, μετατρέποντας τους μαθητές σε παθητικούς δέκτες γνώσης. Παράλληλα, αναδεικνύεται η αυστηροποίηση και η τιμωρητική λειτουργία πολλών σχολείων, καθώς και ο αποκλεισμός των πιο αδύναμων μαθητών μέσω άμεσων ή έμμεσων πρακτικών.

Το ντοκιμαντέρ καταρρίπτει και τον μύθο της ανωτερότητας των ιδιωτικών σχολείων: οι επιδόσεις τους δεν υπερτερούν ουσιαστικά των δημόσιων, ενώ αντίθετα, τα δημόσια σχολεία, παρά τις ελλείψεις και την απαξίωση, παρουσιάζουν καλύτερα αποτελέσματα. Το σοβαρότερο όμως πρόβλημα είναι η συνολική αποδυνάμωση της δημόσιας εκπαίδευσης: σχολεία κλείνουν, εκπαιδευτικοί απομακρύνονται και οι ανισότητες διευρύνονται. Η πραγματικότητα αυτή δεν είναι ξένη στην Ελλάδα. Τα προωθούμενα «Ωνάσεια» σχολεία, παρά τον μανδύα της αριστείας, λειτουργούν με λογικές επιλογής και αποκλεισμού ενισχύοντας την κατηγοριοποίηση. Έτσι, η «αριστεία» τους δεν βασίζεται στη συμπερίληψη αλλά στην εξαίρεση, αναπαράγοντας διεθνώς αποτυχημένα μοντέλα.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η συναυλία της Ανοιχτής Ορχήστρας στην πλατεία Δαβάκη απέκτησε ιδιαίτερη σημασία. Δεν ήταν απλώς μια πολιτιστική εκδήλωση, αλλά μια ζωντανή υπενθύμιση ότι η εκπαίδευση δεν είναι μετρήσιμο προϊόν. Σε αντίθεση με τη λογική της τυποποίησης, η μουσική και η συλλογική δημιουργία ανέδειξαν τη μάθηση ως εμπειρία, συνεργασία και ελευθερία έκφρασης. Η εκδήλωση έστειλε ένα σαφές μήνυμα: ένα σχολείο ανοιχτό σε όλους μπορεί και πρέπει να καλλιεργεί τη δημιουργικότητα και την κοινωνική συνοχή, χωρίς αποκλεισμούς.

Η κορύφωση των δράσεων ήρθε με την εκδήλωση - συζήτηση στο Δημαρχείο Καλλιθέας, όπου τέθηκε το ερώτημα: ποιο σχολείο θέλουμε; Η απάντηση διαμορφώθηκε μέσα από την κριτική στο μοντέλο της ιδιωτικοποίησης και της στενής αξιολόγησης. Η εκπαίδευση, όπως τονίστηκε, δεν μπορεί να περιορίζεται σε τεστ και δείκτες απόδοσης· οφείλει να καλλιεργεί τη σκέψη, τη δημιουργία και την κοινωνική συνείδηση.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο κλίμα πίεσης και διώξεων που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτικοί, με χιλιάδες πειθαρχικές διαδικασίες να λειτουργούν αποτρεπτικά όχι μόνο για κάθε συλλογική διεκδίκηση, αλλά και για την ελεύθερη έκφραση της γνώμης. Η κατάσταση αυτή ενισχύει τον φόβο και περιορίζει την παιδαγωγική ελευθερία, διαμορφώνοντας ένα σχολείο περισσότερο ελεγχόμενο παρά δημιουργικό.

Παρά τις δυσκολίες, το βασικό συμπέρασμα που αναδείχθηκε ήταν σαφές: η υπεράσπιση του δημόσιου σχολείου περνά μέσα από τη συλλογική δράση. Η εμπειρία των κινητοποιήσεων δείχνει ότι οι εκπαιδευτικές κοινότητες μπορούν να ανατρέψουν πολιτικές που ενισχύουν τις ανισότητες και να διεκδικήσουν ένα σχολείο δημοκρατικό και ανοιχτό σε όλους.

Ο Μάρτιος δεν ήταν απλώς ένας μήνας δράσεων, αλλά μια υπενθύμιση ότι το δημόσιο σχολείο αποτελεί θεμέλιο της κοινωνικής συνοχής και της δημοκρατίας. Απέναντι στις πολιτικές κατηγοριοποίησης και αποκλεισμού, η απάντηση βρίσκεται στη συλλογικότητα, την επιμονή και τη διεκδίκηση. Το σχολείο που έχουμε ανάγκη δεν είναι ένα σχολείο για λίγους «άριστους», αλλά ένα σχολείο για όλους — ένα σχολείο που μορφώνει, εμπνέει και απελευθερώνει.

 Η μόρφωση είναι δικαίωμα, όχι προνόμιο. Η παιδεία ανήκει σε όλους.

Θέλουμε σχολείο να μορφώνει, όχι να εξοντώνει!

ΕΛΜΕ Νέας Σμύρνης, Καλλιθέας, Μοσχάτου

ΣΕΠΕ Καλλιθέας, Μοσχάτου

ΣΕΠΕ Νέας Σμύρνης

Για το Δ.Σ. της ΕΛΜΕ Νέας Σμύρνης, Καλλιθέας, Μοσχάτου

Ο Πρόεδρος                              Η Γραμματέας

Γιώργος Γκρίλης                       Αικατερίνη Μαγκλάρα