Εκπαιδευτικοί καταγγέλλουν εξαναγκασμό σε πολύωρες επιμορφώσεις Παρασκευή και Σάββατο για την πληρωμή επιμορφωτών

Χρήστος Κάτσικας

Έντονες αντιδράσεις προκαλεί στον χώρο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης η υποχρεωτική συμμετοχή περισσότερων από 100 εκπαιδευτικών σε πολύωρα σεμινάρια του Οργανισμού Διεθνούς Απολυτηρίου (International Baccalaureate Organization – IBO), τα οποία, σύμφωνα με καταγγελίες, διεξάγονται εκτός ωραρίου — Παρασκευή και Σάββατο, από τις 08:00 έως και τις 18:15.

Οι εκπαιδευτικοί κάνουν λόγο για υπέρβαση εργασιακών ορίων, καθώς τα σεμινάρια είναι υποχρεωτικά και εκτείνονται σε ώρες ανάπαυσης και οικογενειακού χρόνου.
Παράλληλα, τίθενται ερωτήματα σχετικά με το αν ο σκοπός των σεμιναρίων είναι η κάλυψη οικονομικών υποχρεώσεων του Οργανισμού προς τους επιμορφωτές του, όπως καταγγέλλουν ορισμένοι εκπαιδευτικοί.

Τι είναι το Διεθνές Απολυτήριο (IBO)

Το International Baccalaureate (IB) είναι διεθνές πρόγραμμα σπουδών που λειτουργεί σε περίπου 5.000 σχολεία παγκοσμίως, προσφέροντας απολυτήριο αναγνωρισμένο διεθνώς.
Στην Ελλάδα εφαρμόζεται σε ορισμένα ιδιωτικά σχολεία, αλλά και σε λίγα δημόσια πρότυπα λύκεια. Το πρόγραμμα εποπτεύεται από τον Διεθνή Οργανισμό του IB (IBO), με έδρα τη Γενεύη, και στηρίζεται σε συχνές επιμορφώσεις εκπαιδευτικών για την τήρηση των διεθνών προτύπων.

Ωστόσο, οι επιμορφώσεις αυτές δεν αποτελούν μέρος του υποχρεωτικού ωραρίου των εκπαιδευτικών σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, εφόσον δεν προβλέπεται αντίστοιχη αποζημίωση ή ρητή υπουργική απόφαση.

Οι αντιδράσεις των εκπαιδευτικών

Εκπαιδευτικοί που συμμετέχουν στα προγράμματα IB καταγγέλλουν ότι οι διοικήσεις τους κάλεσαν υποχρεωτικά στα εν λόγω σεμινάρια, με το επιχείρημα ότι η συμμετοχή αποτελεί “προϋπόθεση συνέχισης του προγράμματος” και ότι η μη παρουσία θα επιφέρει κυρώσεις. 

«Δεν μπορεί η επιμόρφωση να γίνεται με εξαναγκασμό, εκτός εργασιακού ωραρίου, χωρίς αποζημίωση. Οι εκπαιδευτικοί δεν είναι εθελοντές εργασίας», τονίζει συνδικαλιστής εκπαιδευτικός σε επικοινωνία με το Alfavita.gr.

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι επιμορφώσεις γίνονται υπό την εποπτεία του IBO και με τη συμμετοχή ξένων επιμορφωτών, οι οποίοι λαμβάνουν αμοιβή μέσω των σχολικών φορέων που φιλοξενούν το πρόγραμμα.
Η Ομοσπονδία Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης (ΟΛΜΕ), αλλά και τοπικές ΕΛΜΕ, εξετάζουν αν θα προχωρήσουν σε παρεμβάσεις προς το Υπουργείο Παιδείας για το θέμα.

Ζήτημα νομικής και διοικητικής τάξης

Η υποχρεωτική επιμόρφωση εκτός ωραρίου χωρίς αποζημίωση εγείρει σοβαρά εργασιακά ζητήματα, καθώς σύμφωνα με τον Υπαλληλικό Κώδικα και το ΠΔ 50/1996, η εκπαίδευση και επιμόρφωση των εκπαιδευτικών πρέπει να γίνεται εντός υπηρεσιακού πλαισίου και με σαφή ρύθμιση ωρών ή αποζημίωσης.

Επιπλέον, βάσει του άρθρου 16 του Συντάγματος, η εκπαίδευση αποτελεί δημόσιο λειτούργημα και όχι πεδίο καταναγκαστικής επιμόρφωσης, ειδικά όταν πρόκειται για ιδιωτικού χαρακτήρα προγράμματα διεθνούς πιστοποίησης.

Η ανάγκη διαλόγου και θεσμικής ρύθμισης

Το περιστατικό φέρνει ξανά στην επιφάνεια τη διαχρονική ασάφεια γύρω από το καθεστώς λειτουργίας των προγραμμάτων IB σε ελληνικά σχολεία.
Η έλλειψη σαφούς νομικού πλαισίου έχει επιτρέψει —όπως καταγγέλλουν οι εκπαιδευτικοί— την εμφάνιση φαινομένων αυθαιρεσίας, όπου οι καθηγητές καλούνται να λειτουργούν «εκτός ωραρίου» για να εξυπηρετηθούν οι ανάγκες των προγραμμάτων.

Σε κάθε περίπτωση, το περιστατικό αναδεικνύει τη σύγκρουση ανάμεσα στη διεθνοποίηση της εκπαίδευσης και στα εργασιακά δικαιώματα των εκπαιδευτικών, ένα θέμα που φαίνεται να απασχολεί ολοένα και περισσότερο τον κλάδο.

Νομικό πλαίσιο: Τι προβλέπεται για τις υποχρεωτικές επιμορφώσεις

Η ελληνική νομοθεσία είναι σαφής όσον αφορά τα δικαιώματα και τα όρια της επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών.

Συνεπώς, ο εξαναγκασμός εκπαιδευτικών σε πολύωρη επιμόρφωση χωρίς αποζημίωση αντίκειται τόσο στις αρχές του δημοσιοϋπαλληλικού δικαίου όσο και στις εργασιακές διατάξεις που ισχύουν για τους μόνιμους και αναπληρωτές καθηγητές.